Dejavu (Déjà vu) Nedir, Neden Olur?

Dejavu aslında hepimizin yaşadığı “Aha lan ben bunu daha önce yaşamıştım olayıdır.” Yani daha önce yaşadığınız olayı görme hissine kapılmaktır. Peki bu neden olur?

Dejavunun Nedeni ve Anlamı?

Nedenine gelmeden önce dejavunun kelime anlamına bakalım Déjà (daha önceden) Voir (Görmek) kelimelerinden oluşmuştur zaten görülmüş olan anlamına gelir ve zamanla Dejavu olarak günümüze kadar gelmiştir.

Dejavu kimine göre bir hastalıktır fakat bilim adamları dejavunun hastalık olmadığını kanıtlamıştır. Bilim adamlarının yaptığı araştırmaya göre dejavu beynin ufak bir yanılgısından dolayı kaynaklanıyor. Bu yanılgı da beyin loblarından birinin diğerinden saniyeden bile daha kısa bir sürede çalışmasıdır. Böylelikle geç algılayan taraf bu olayı daha önceden yaşadığını hisseder. Kısaca sinir liflerindeki bir yanılgıdan meydana geldiğini söylemişlerdir.
Lob beyin işleyişini sistematik bir şekilde yerine getiren yapıdır. İnsanlarda 5 ana lob bulunmaktadır.

dejavu-karikatür-cahil.co

Dejavu Kimlerde Daha Fazla Görülür?

İnsanlar dejavunun şizofreni, kaygı bozukluğu, depresyon ve çeşitli ruhsal sıkıntılar yaşayanlarda daha fazla görüldüğünü öne sürmüşlerdir. Doktorlar ise dejavunun bu hastalıklara sahip kişilerin normal insanlarla aynı sayıda dejavu gördüklerini kanıtlamıştır ve dejavuyu genel olarak epilepsi hastalarının fazla görebileceğini söylemişlerdir. Eğer çocuklarınız veya tanıdıklarınız erken yaşta dejavu olayını yaşıyor, gelip size daha önceden yaşadığım şeyleri sık sık görüyorum derse onu direk doktora götürün çünkü epilepsi hastası olma riski çok fazladır.

deja-vu-nedir-cahil.co

Dejavunun Bilimsel Açıklaması Nedir?

Bu olay bilimsel olarak 2 şekilde olmaktadır. ilki daha önce hiç yaşanmamış, olmayan bir şeyi hissetmek (Dejasenti) 2.si de  daha önce hiç uğramadığınız bir yerde kendinizi bulma hissidir. Yani gitmediğiniz bir yere gitme hissine kapılmaktır. (Dejavizite) İnsanlar genel olarak 2. sine rastlamaktadır. Kimisi dejavuya reankarnasyon dese de bilim adamları buna imkansız gözle bakmıştır ve bu olayın sadece beyinle alakalı bir yanılma olduğunu vurgulamıştır.

dejavu-görmek-cahil.co

Bilimsel olarak ilk tanımı da 1928 yılında Edward Titchener’ın Bir Psikoloji Kitabı isimli kitabında olmuştur ve bu kitapta dejavuya “Beyin, bir deneyime yönelik olarak tam bir algı üretmeden önce, kısmi bir algı yaratır. İşte bu kısmi algı, daha önce deneyimlenmiş bir olay olduğu hissi yaratmaktadır.” demiştir. “Ayrıca dejavu hakkında yapılan araştırmalar 20.yy da başlamıştır.

deja-vu-cahil.co

Dejavu Konusunda Yapılan Test

Journal of Neurosciences dergisinde yayınlanan araştırmaya göre doktorlar gönüllü ve beyni sağlıklı kişilerin beyin MR larını çekti. Araştırmada teste sokulan kişilere hem yaşadıkları şeyleri hemde kendilerinin belirlediği hayali şeyleri sordular. Kendilerinden emin bir şekilde yaşadıkları olayı öne sürerken beynin yan taraflarında bulunan lobunun faaliyete geçtiğini gözlemlemişlerdir.

dejavu-cahil.co

Doktorların sorduğu ve testteki kişilerin kendilerinden emin şekilde söyledikleri, doktorların uydurduğu kurmaca gerçekleri söylediklerinde ise beynin üst taraflarındaki lobunun çalıştığını gözlemlemişlerdir fakat beynin bu lobunun olayların sadece ana fikirlerini depolayan bir lobun olması doktorları çok şaşırtmıştır. Kısaca buna dayanarak doktorlar insanların yaşamadığı olayları yaşadığını düşünmesinin gayet normal olduğunu söylemişlerdir.

YAZAR:

...

YORUM YAP